[#Tham_khảo] LỄ GIAO THỪA TRONG PHẬT GIÁO & LỜI KHẤN NGUYỆN NGAY LÚC GIAO THỪA
[#Tham_khảo]
LỄ GIAO THỪA TRONG PHẬT GIÁO & LỜI KHẤN NGUYỆN NGAY LÚC GIAO THỪA
[Lời QH]:
Cả nhà mình thân mến,
Như một sự tiếp nối liên tục của dòng thời gian, chúng ta đang đến gần với đêm giao thừa, một thời khắc quan trọng để chính thức chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Trong những ngày này, tụi mình nhớ lại một bài chia sẻ thật hay về ý nghĩa Lễ giao thừa trong Phật giáo do HT. Thích Lệ Trang giảng giải, mà tụi mình từng giới thiệu đến các bạn cách đây vài năm. Cảm thấy các bạn nào hữu duyên vốn lâu rồi cũng chưa được nghe hay xem lại, nay được dịp như vậy cũng sẽ thật là lợi lạc, nên tụi mình xin phép đăng tải lại trên trang, đồng thời cũng đăng lại dạng Audio cho các bạn thích nghe.
Bên cạnh đó, có một số bạn nhắn tin hỏi mình, ngay lúc giao thừa nên khấn nguyện như thế nào, và sau giao thừa nên đọc kinh gì. Thì tụi mình cũng sẽ chia sẻ lời khấn nguyện mà chúng mình học được từ Báo Giác Ngộ Online, có bổ sung một chút cho phù hợp với truyền thống của gia đình chúng mình trước giờ, cùng với một số nghi thức cúng kiếng, đọc kinh… trong các ngày Tết, truyền thống hàng năm của cá nhân mình trong vài năm trở lại đây, để bạn nào thấy cần, có thể tham khảo nha.
Thương mến,
(29 tháng Chạp, năm Giáp Thìn,
QH & MayQ Team)
LỄ GIAO THỪA TRONG PHẬT GIÁO
[HT. Thích Lệ Trang chia sẻ]
Giao thừa, còn gọi là lễ trừ tịch, là mốc thời gian giao tiếp giữa năm cũ và năm mới, thường bắt đầu từ giờ Tý (23 giờ đến 1 giờ) của ngày mùng một tháng Giêng âm lịch.
Nguồn gốc lễ giao thừa có từ tập tục ngàn xưa. Thời Ngũ Đế, Tam Vương, Triều đại Hạ, vừa chuộng màu đen nên lấy tháng Dần là tháng Giêng, còn đời Thương, nhà vua lại chuộng màu trắng nên lấy tháng Sửu làm tháng Giêng, nhưng đến đời Châu thì nhà vua chuộng màu đỏ nên chọn tháng Tý là tháng Giêng… Qua những sự đổi dời như thế, nên mốc giao thừa ở mỗi thời khác nhau. Đến thời Khổng Tử lại chọn lại tháng Dần làm tháng Giêng, thời Tần Thủy Hoàng lại chọn tháng Hợi làm tháng Giêng, đến đời Hán thì nhà vua lại quay về lấy tháng Dần như nhà Hạ và cho đến bây giờ không còn thay đổi nữa.
Theo quan điểm của Tam giáo, mỗi một năm có các vị thần Hành binh…, Hành khiển…, Phán quan… cai quản hạ giới khác nhau. Thế nên lễ giao thừa trong dân gian có thể hiểu như là buổi tiệc để “tống cựu nghinh tân” – tiễn đưa những vị thần năm cũ đi và nghinh đón những vị thần mới.
Đây chính là một tập tục đẹp thể hiện sự tri ân báo đức, cũng như bày tỏ lòng mong ước được gia hộ cho bình an, hạnh phúc và ấm no. Ngày xưa lễ giao thừa được tổ chức ở tại đình làng hoặc Văn miếu, được thực hiện bởi những vị tiên chỉ (người có địa vị, niên cao nhất) chủ trì, dân làng tập trung lễ bái rồi rước lộc về nhà. Lộc ở đây là những chồi non của năm mới. Người ta quan niệm ở những nơi thiêng liêng này thì tính khiết và trang nghiêm nhất, vì thế rước những điều tốt đẹp của Thánh về nhà với mong ước có một năm mới kiết tường như ý…
Nhưng khi Phật giáo du nhập vào bản địa thì ngôi chùa dần dần trở thành điểm tựa tâm linh cho mọi người, nên vào thời khắc giao thừa nhân dân cũng đến chùa để đón giao thừa và lễ Phật đầu năm. Trên tinh thần khế lý khế cơ, chư Tổ đã dung hợp lễ chúc tán thù ân vẫn được các tự viện hành trì vào các ngày sóc – vọng (rằm và mùng một âm lịch) với tập tục dân gian thành một nghi thức giao thừa để sử dụng trong thiền môn.
Theo nghi lễ thiền gia, vào đầu giờ Tý, các chùa đều thỉnh 108 tiếng đại hồng chung để trừ tịch, kế đến là khai chuông, bảng, nghinh thiên tiếp giá, dâng hương trì chú, tụng kinh để chúc phúc đến đạo tràng và ban lộc mừng xuân đến Phật tử.
Đối với Phật tử tại gia, khi cử hành nghi lễ ở nhà mình cũng phải có tuệ giác soi sáng ý thức về những việc mình đang làm trong giây phút hiện tại. Như vấn đề tội phước của con người, nếu hạnh phúc của ta được xây dựng trên nền tảng đau khổ của muôn loài thì hương vị của hạnh phúc đó sẽ không còn nguyên vẹn. Thế nên trong nghi lễ cúng kính như lễ rước giao thừa ở nhà cũng nên bày biện lễ phẩm trang nghiêm tinh khiết, tránh những đồ huyết nhục theo tập quán hủ tục.
Có nhiều Phật tử lo lắng về việc chọn ai là người “xông đất” đầu năm cho nhà mình. Xưa nay người phương Đông vẫn quan niệm tìm người hợp tuổi để xông nhà đầu năm, nhưng mình lựa chọn tuổi, lại quên chọn tính tình của người đó, thì tại sao chúng ta không là người làm chủ vận mệnh của mình mà đi lệ thuộc vào người khác.
Theo quan niệm Đông phương, con người bị chi phối bởi ngũ Hành (Kim-Mộc-Thủy-Hỏa-Thổ), nên lễ cúng giao thừa đầu năm thường bày mâm ngũ quả, tức là chọn năm loại trái cây có năm màu sắc chính: xanh, vàng, đỏ, trắng và đen để tượng trưng cho ngũ hành tương sinh và cũng cầu mong được ngũ phúc lâm môn (Phú-Quý-Thọ-Khương-Ninh). Thế nhưng người đời không hiểu lại quan trọng hóa năm loại trái cây dựa theo tên gọi (chôm-cầu-dừa-đủ-xoài-sung…), v.v…, Đây là một điều gây ngộ nhận thật đáng tiếc.
Về nghi lễ giao thừa tại tư gia, sau khi đèn nến lung linh, hương trầm quyện tỏa, vị trưởng thượng trong gia đình sẽ dâng hương tham lễ hoàng thiên, hậu thổ nghinh xuân tiếp phước và đọc lời khấn nguyện, sau đó tuần tự mọi người trong nhà ra bái yết. Đây là truyền thống thể hiện sự biết ơn trời đất che chở, cội nguồn tâm linh và sự tôn ti trật tự cần được duy trì khi văn hóa đạo đức đang trên đà xuống dốc như hiện nay.
Hiện nay nhiều người tự xưng là Phật tử mà vẫn còn đặt nặng vấn đề chọn người “xông đất” đầu năm cho nhà mình. Người ta quan niệm rằng phải tìm người hợp tuổi với gia chủ mà quên rằng người có đạo đức quang lâm mới là quý. Theo Phật giáo, ta phải tự làm chủ vận mệnh của mình (tội phúc vô môn, duy nhân tự triệu – tội phúc không có cửa vào, chỉ do ta đem đến mà thôi). Vì thế, vào thời khắc giao thừa năm mới, mọi người đến chùa dâng hương lễ Phật để tu phúc, tích đức rồi đem những lộc Phật về xông đất nhà mình là tốt nhất.
Về việc hóa sớ giao thừa hay là các bản văn trong việc cúng kính cũng không hẳn là hình thức mê tín dị đoan mà đây là vấn đề khéo léo khi xử lý bản văn sớ. Trong văn sớ có ghi Hồng danh chư Phật, Bồ-tát và tên họ của ông bà cha mẹ của mình nên không thể vứt bỏ lung tung mà phải hóa đi để thể hiện sự trang trọng và lòng tôn kính của người có hiểu biết.
[Nguồn: Group FB: HÀNH GIẢ PHÁP HOA]
–
LỜI KHẤN NGUYỆN NGAY PHÚT GIAO THỪA
[Ý chính theo nguồn: Báo Giác Ngộ Online]
KÍNH LỄ ĐỨC BỔN SƯ THÍCH CA MÂU NI PHẬT
KÍNH LỄ ĐỨC ĐẠI TỪ ĐẠI BI A DI ĐÀ PHẬT
KÍNH LỄ ĐỨC ĐƯƠNG LAI HẠ SANH DI LẶC TÔN PHẬT
KÍNH LỄ MƯỜI PHƯƠNG, BA ĐỜI CHƯ PHẬT, CHƯ BỒ TÁT, CHƯ THÁNH HIỀN TĂNG
KÍNH LỄ CHƯ VỊ THỔ ĐỊA, THẦN HOÀNG, ĐẤT ĐAI NƠI NÀY, CÙNG HẾT THẢY CHƯ VỊ THIỆN THẦN.
Kính nghe: Tân niên xuân đến đất trời reo vui. Phật Di Lặc thị hiện giữa cõi đời. Cây cối thì đâm chồi nẩy lộc, hoa thơm đua nở khắp chốn nơi, muôn loại chúng sanh thời hạnh phúc, khí thiêng tích tụ tại lúc này. Nay chúng con quỳ trước Phật đài, giữa đất trời thiêng liêng, nguyện xin thắp đèn trí tuệ, đem từ bi soi sáng thế gian, hành Bồ tát đạo trong đời ô trược, cùng giúp nhau thiết lập an vui.
Kính xin chư Phật – Bồ tát, chư tôn Pháp, hết thảy Hiền thánh tăng và hết thảy chư vị thiện thần chứng minh, quang giáng đến nơi đây, từ bi che chở cho chúng con: Bước sang năm mới, vạn sự an lành, tinh tấn tu học, gia đình hạnh phúc, khấm khá tiền tài, tăng phước tăng lộc, con cháu chăm ngoan, mọi người khỏe mạnh, gia đạo giữ gìn. Nguyện đem đôi tay và khối óc dựng xây cuộc đời thêm hạnh phúc. Cho con, người thân trong gia đình con, bạn bè, đồng nghiệp, cộng đồng chúng con và tất cả chúng sinh sống với nhau bằng cả tình thương mến, biết yêu thương và tha thứ cho nhau.
Giờ này nhân tiết giao thừa, năm cũ qua đi và năm mới đang về, Phật tử chúng con, cung đón tân niên, kính lễ Tam Bảo và trời đất, nguyện cầu cho một năm mới thái hòa, muôn loài ấm no, phúc duyên đầy đủ. Chúng con thành tâm kính lễ chư Phật, Bồ tát, Hiền thánh tăng, chư vị thiện thần, từ bi gia hộ cho chúng con (tên…, tuổi, hiện trú…) năm mới an khang, gia đình hạnh phúc, phước thọ miên trường, đạo tâm kiên cố, tiến tu đạo nghiệp. Cầu cho gia đạo và công việc của chúng con sang năm mới hanh thông nhiều bề, làm ăn khấm khá hơn nhiều năm xưa để con có phương tiện giúp đời, tạo dựng cuộc sống thêm nhiều an vui.
Ngưỡng mong Quý Ngài, chứng minh gia hộ.
(Cắm hương lên bàn thờ Phật, lạy 3 lạy, sau đó có thể thực hiện những nghi thức lễ Phật tùy ở mỗi gia đình).
PS: Với một số bạn nhắn tin hỏi QH thường đọc kinh gì sau lúc giao thừa, thì truyền thống vài năm nay của tụi mình là:
_ Từ 23g đã chuẩn bị sẵn mâm trái cây, nhang đèn… để cúng ngoài trời. Trong thời gian chờ đợi, mình đọc trọn vẹn Kinh Bổn Môn Pháp Hoa (HT. Thích Trí Quảng soạn lại dựa trên Kinh Pháp Hoa bản gốc). Cung giờ 23g (ngày cũ) đến 1g (ngày mới) là đã coi như bước sang ngày mới, nên mình đọc bản kinh ở cung giờ này cũng có thể được xem như đọc cho năm mới.
_ Còn khoảng 10’ nữa đến giờ giao thừa: Mình thắp nhang và đọc lời khấn nguyện trước bàn thờ Tam Bảo. Ngay thời điểm giao thừa: mình đọc lời khấn nguyện trước mâm cúng ngoài trời (có thể đọc lại lời khấn nguyện như trên một lần nữa cũng được), sau đó trong thời gian đợi nhang cháy hết, mình đi thắp nhang hết tất cả các ban thờ còn lại trong nhà. Sau đó mở cửa bước ra ngoài, đi một vòng nhẹ rồi tự mở cửa bước trở vào, coi như luôn là ‘người xông đất’ đầu tiên cho ngôi nhà của mình.
_ Cúng kiến tại nhà vừa xong là lúc mấy chị em mình hẹn nhau cùng chạy đến cúng cho công ty MayQ của tụi mình, để coi như nối dài năng lượng từ năm cũ sang năm mới và không cần phải ‘coi ngày khai trương’. Việc cúng ở công ty cũng tương tự như ở nhà vậy.
_ Xong rồi, chúng mình sẽ cùng nhau đi viếng 1-2 kiểng chùa, đền thờ gần nhà, sau đó mới về nghỉ ngơi.
_ Từ ngày Mùng 1, năm nay mình dự định sẽ bắt đầu đọc Kinh Pháp Hoa bản đầy đủ (28 phẩm, 60.000 từ). Việc này mình sẽ đọc hàng ngày, mỗi ngày từ 1 phẩm đến 1 quyển tùy theo thời gian cho phép, nhưng sẽ duy trì cho đến khi hết trọn vẹn cả bộ. Việc đọc bản Pháp Hoa đầy đủ này sẽ được tiến hành song song với việc đọc Bổn Môn Pháp Hoa hàng ngày.
_ Và trong tháng Giêng, các Thầy cũng khuyến khích chúng ta đọc Kinh Dược Sư để năng lực ‘tiêu tai diên thọ’ của Ngài Dược Sư Phật cũng hộ trì cho chúng ta an lành, khỏe mạnh trong năm mới.
_ Bên cạnh đó, mình vẫn duy trì đều đặn lạy 108 Lạy Sám hối mỗi ngày, có thể luân phiên lạy bản “108 Lạy sám hối chuyển nghiệp” hoặc lạy chính các hồng danh Chư Phật – Chư Bồ Tát được nêu trong phần Lễ Phật của Kinh Bổn Môn Pháp Hoa, còn các ngày 14 và 29 Âm lịch, mình Lạy và đọc Sám hối Hồng Danh Pháp Hoa, cũng do HT. Thích Trí Quảng biên soạn lại, kết hợp Sám hối Hồng Danh và Kệ hạnh nguyện Phổ Hiền. Các bản này, chúng mình đã đều có thực hiện video có chữ sẵn, đã đăng tải trên kênh Youtube QHLD này, các bạn vào lục tìm nhé.
Nhà mình có thể tùy điều kiện thực tế mà chọn lấy cho mình những phương thức hành trì phù hợp nhất, nha.
Nguyện mong năm mới đến, người người nhà nhà ai nấy đều an vui, trong mọi điều kiện, hoàn cảnh.
Thương lắm.
(QH & MayQ Team)
Không có bình luận